SŁOWACKI RAJ

Via Ferrata Kysel’ – Słowacki Raj

Via ferrata Kysel’ to poprowadzona malowniczym wapiennym wąwozem trasa, która idealnie nada się na pierwszą przygodę z ferratami. Zlokalizowana w Słowackim Raju ferrata Kysel’ z pewnością zapewni mnóstwo wrażeń. Ferrata ta nie jest ani bardzo łatwa, ani bardzo trudna. W sześciostopniowej skali A-F ma trudność C. Miłośnicy natury i przygód z pewnością będą zadowoleni!

Via ferrata to inaczej „żelazna droga”. Szlak turystyczny, który ma charakter wspinaczki i dla bezpieczeństwa wyposażony jest w stalową linę. Lina ma za zadanie asekurować turystów podczas przejścia ferratą.

Via ferratę Kysel’ odwiedziliśmy dwukrotnie. W lipcu 2019 i 2020. Poniższy wpis powstał na podstawie naszych osobistych doświadczeń. Było to nasze pierwsze zetknięcie się z tego typu aktywnością. W związku z tym możemy śmiało tę trasę polecić na początek przygody z „żelazną drogą”.
Jeżeli temat via ferrat Was zainteresuje, to odsyłam do Poli i Darka CLIMB2CHANGE, którzy są specjalistami w tym temacie 🙂

Via ferrata Kysel’ i jej krótka historia

Via ferrata Kysel’ została udostępniona dla ruchu turystycznego w 2016 roku. Wcześniej przez 40 lat pozostawała zamknięta po tym, jak w roku 1976 pożar strawił 30 ha wąwozu Kysel’ siejąc spustoszenie i niszcząc roślinność, która porastała wąwóz i jego zbocza. Ogołocona przez ogień ziemia poddawana była mocnej erozji, w wyniku czego wapienne głazy spadały w dół wąwozu i wraz z połamanymi drzewami gromadziły się na jego dnie. Ze względów bezpieczeństwa oraz mając na uwadze ochronę i sukcesywną odbudowę tamtejszej flory, wąwóz zamknięto na długie lata.

ferrata kysel'

Dziś jego zbocza porasta bujna roślinność, a zniszczony las zdążył się już odrodzić. Jednakże efekty pożaru np. wygięte metalowe drabinki i klamry wciąż można zobaczyć wędrując przez wąwóz. Wartym uwagi jest fakt, że chociaż Wąwóz Kysel’ jest położony blisko turystycznej Spiskiej Nowej Wsi i eksploatowany był od 1900 roku, to jego całkowitego przejścia dokonano dopiero w 1907 roku. Ze względu na swój trudny charakter dopiero w 1925 roku został udostępniony dla turystów. Wtedy też w wąwozie zamontowano pierwsze kładki i drabinki. Kolejny odcinek Wąwozu Kysel’ został otwarty dla ruchu turystycznego w 1975 roku. Niestety nie na długo. Pożar, który wybuchł w nocy z 16 na 17 lipca 1976 roku nie pozwolił długo cieszyć się nowo otwartą trasą.

Co warto wiedzieć przed rozpoczęciem trasy na ferracie?

  • Przede wszystkim należy mieć dobrą kondycję fizyczną oraz doświadczenie w poruszaniu się po mocno eksponowanym terenie.
  • Via ferrata Kysel’ zlokalizowana jest w roklinie Kysel’ poniżej Klastoriska i w sąsiedztwie wąwozów Mal’y Kysel’ i Vel’ky Kysel’.
  • Otwarta dla ruchu turystycznego jest sezonowo w terminie 15.06 – 31.10.
  • Zanim dotrzemy z parkingu w Čingov na początek ferraty, czeka nas około 1,5 godzinny spacer wzdłuż Białego potoku.
  • Przejście ferraty zajmuje około 2 godzin. Jeżeli nie robicie zdjęć to zdecydowanie ten czas będzie krótszy 🙂
  • Czas przejścia całej trasy pętelki wraz z przerwami na zdjęcia i posiłki to w naszym przypadku 5 godzin 40 minut.
  • Na trasie obowiązkowo założyć należy: kask, uprząż, lonżę.
  • Dla własnego bezpieczeństwa i komfortu pamiętajcie o wykupieniu ubezpieczenia.
Koszt wypożyczenia sprzętu i wejścia na via ferratę Kysel’
  • Sprzęt pożyczyć można w jednej z wypożyczalni w Čingov. Cena za zestaw: kask, lonża, uprząż to 10 €. Obsługa pokaże jak należy ubrać i użyć sprzętu.
  • Wypożyczalnia otwarta jest w godzinach 7:30 – 18:00. Jeżeli do godziny 18 nie zdążycie oddać sprzętu, to można go bez problemu zostawić w siedzibie HZS.
  • Wstęp na ferratę kosztuje 5 € od osoby. Bilet kupuje się w wypożyczalni sprzętu.
  • Wstęp do Słowackiego Raju kosztuje 1.5 € od osoby.
Czego można spodziewać się na trasie?
  • Via ferrata Kysel’ składa się z 9 głównych punktów.
  • Na trasie znajdują się metalowe klamry i podesty, a trasa ubezpieczona jest metalową liną, której należy się trzymać podczas przejść.
  • Z całą pewnością na ferratę bardzo przydatne będą rękawiczki. W przeciwnym razie metalowa lina będzie wbijać się w dłonie i niewątpliwie uprzykrzać wędrówkę.
  • W końcowym etapie ferraty znajduje się wysoka pionowa, bardzo mocno eksponowana „drabinka”, złożona z metalowych klamer.
  • Niektóre odcinki trasy wymagają znacznego wychylenia się względem skały i użycia dużej siły rąk.
  • Trasa wymaga częstych przejść przez potok Kysel’. Przy niskim stanie wody przejścia nie są problematyczne. Przy wysokim stanie wody z pewnością zmoczysz buty.
  • Kamienie i drzewa po których przechodzimy pokonując trasę są bardzo śliskie. Dlatego też polecam, szczególnie przy pokonywaniu drewnianych elementów na szlaku zachować ostrożność.
  • Na trasę zdecydowanie nie nadają się buty typu adidasy ani żadne inne ze śliską podeszwą! Wapienne skały po których niejednokrotnie należy przejść czy też metalowe klamry są mokre i bardzo śliskie.
  • Na via ferracie Kysel’ poza podejściem na Obrovsky vodopad nie ma dużych wysokości.
ferrata kysel'

Čingov – Biely Potok – Kysel Ustie

Wędrówkę rozpoczynamy w ośrodku turystycznym Čingov, który zlokalizowany jest w północno wschodniej części Słowackiego Raju. Tu na płatnym parkingu zostawiamy samochód i ruszamy w kierunku szlaku oraz wypożyczalni sprzętu na ferraty. Cena parkingu za samochód osobowy wynosi 5 € jeżeli przyjedzie się przed godziną 13. Natomiast po godzinie 13 parking kosztuje 2.5 €. Następnie z całym ekwipunkiem ruszamy na szlak. Z Čingov kierujemy się niebieskim szlakiem w kierunku Przełomu Hornadu (Prielom Hornádu). Szlak najpierw wiedzie asfaltową drogą, a następnie wkracza na leśną ścieżkę i prowadzić nas będzie przez 40 minut wzdłuż koryta Hornádu. Po tym czasie dotrzemy do rozwidlenia szlaków Biely Potok, Ustie, gdzie wybieramy zielony szlak w kierunku Ferrata HZS Kysel’.

Zielonym szlakiem wędrować będziemy 45 minut. Prowadzi on raz z jednej, raz z drugiej strony Białego Potoku (Biely potok). Trasa z każdym krokiem robi się coraz bardziej malownicza. Podczas wędrówki przechodzić będziemy przez zawieszone nad potokiem metalowe mostki. Pojawią się także pierwsze metalowe platformy, którymi będziemy kroczyć nad wodami rwącego potoku. Platformy są tu nowością. Jeszcze w lipcu 2019 roku nad potokiem znajdowały się drewniane drabinki. Obecnie zniszczone drabinki leżą przy brzegu potoku.

Po około 25 minutach zielony szlak kieruje się w lewo, w stronę potoku. Chociaż początkowo może się wydawać, że szlaku tam nie ma, to zapewniam, że jednak jest 🙂 Należy w tym miejscu przejść niewielki odcinek dnem potoku, a następnie ponownie wkroczyć na leśną ścieżkę. Następnie szlak ponownie przetnie potok. Po przejściu metalowym mostkiem znów pojawią się sztuczne udogodnienia na szlaku w postaci metalowych platform. Po kilku kolejnych minutach dotrzemy do skrzyżowania szlaków Kysel’Ustie.

Via Ferrata Kysel’

Od skrzyżowania szlaków kierujemy się w dół, w kierunku potoku Kysel’, zgodnie ze znakami ścieżki edukacyjnej, która zaprowadzi nas na początek ferraty. Ferrata Kysel’ oznaczona jest białym kwadratem przeciętym skośną zieloną kreską. Rozpoczyna się przy ujściu potoku Kysel’ do Białego potoku i prowadzić nas będzie stopniowo w górę wąwozu.

Początek via ferraty Kysel’

Pierwsze metalowe klamry via ferraty zawieszone są bardzo nisko nad potokiem. Odcinek ten jest bardzo prosty do przejścia. Po jego pokonaniu schodzimy na dno potoku i podążamy zgodnie z kierunkiem szlaku. Po chwili wkraczamy na kolejne klamry i kierujemy się w stronę naturalnej tamy z drzew, która powstała na potoku. Wspinamy się po mokrym drewnie i ponownie kroczymy dnem potoku. Po chwili znów musimy pokonać tamę z drzew. W przeciwieństwie do poprzedniej jest ona o wiele wyższa. Wśród drzew dostrzec można stare metalowe drabinki. Jest to pozostałość po trasie zniszczonej w 1976 roku.

Punkty numer 2 i 3 – Barikadovy vodopad

Kolejne punkty na trasie to Pred barikadu oraz pierwszy napotkany wodospad – Barikadovy vodopad. Bez wątpienia jest to bardzo ciekawy fragment via ferraty. W tym miejscu trawersujemy wodospad po jego lewej stronie. Najpierw delikatnie nabieramy wysokości, a kolejno przy pomocy metalowych klamer szybko wspinamy się na górę. Jest to pierwszy moment na ferracie gdzie można poczuć nutkę adrenaliny 🙂 Jednocześnie jest to jedno z najciekawszych i najpiękniejszych moim zdaniem miejsc na trasie.

Punkt numer 4 – Udiaren

Po przejściu nad wodospad znów wkraczamy na kolejny ciąg klamer. Jest to punkt numer 4, o nazwie „Udiaren”, który w przeciwieństwie do punktu 2 i 3 jest mniej ekscytujący. Warto jednak wiedzieć, że na tym fragmencie trasy będzie konieczność mocnego wychylenia się aby swobodnie przejść pomiędzy klamrami. Po jego przejściu znów poruszamy się dnem potoku. Kilka chwil później docieramy do charakterystycznego miejsca gdzie dwa powalone drzewa tworzą X. Kolejno wspinamy się po dużej ilości drzew zmieszanych z różnej wielkości skałami.

Punkt numer 5 – Kaplnkovy vodopad

Docieramy do drugiego na trasie via ferraty wodospadu – Kaplnkovy vodopad. W zależności od poziomu wody w potoku, wodospad prezentuje się bardziej lub mniej okazale. Nam niestety nie było nigdy dane zobaczyć go w pełnej okazałości. Poniżej zamieszczam zdjęcia wodospadu z lipca 2019 i lipca 2020. Nad wodospad wspinamy się po metalowych klamrach, które umieszczone są po jego prawej stronie. Ciąg lin i klamer jest tu dość krótki. Szybko wychodzimy znów na dno potoku aby po dosłownie dwóch minutach wędrówki ponownie wkroczyć na kolejne klamry.

Tym razem wspinamy się po klamrach, które umieszczone są po lewej stronie wąwozu. Przejścia są tu bardzo ciekawe. Dość mocno pracują ręce, którymi asekurujemy się przy dużych wychyleniach. Momentami musimy także „przytulić się” do skalnej ściany. Jest to kolejny moim zdaniem bardzo ciekawy technicznie i piękny krajobrazowo fragment wąwozu.

Punkt numer 6 – Temnica

Temnica to kolejne bardzo klimatyczne przejście wzdłuż ścian wąwozu. Panuje tu specyficzny mikroklimat – jest bardzo wilgotno, bardzo ciemno i bardzo zielono. Zieleń to efekt porastających wapienne ściany paproci i mchu. Dodatkowo Temnica jest ciekawa pod względem technicznym, ponieważ szczelina którą poprowadzona jest via ferrata jest dość wąska. Co w porównaniu do innych fragmentów trasy zdecydowanie ją wyróżnia. Wspinaczkę rozpoczynamy po lewej stronie pionowej skały, a później w najwęższym miejscu wąwozu przechodzimy na prawą stronę. Kolejno wspinamy się w górę ponad wodospadem i wychodzimy po metalowych platformach na dno potoku. Pokonując Temnicę musimy także kilka razy mocno się wychylić aby móc bezpiecznie przejść na kolejne klamry.

Punkt numer 7 – Nad Temnicou

Po pokonaniu Temnicy wychodzimy ponownie na dno potoku i dosłownie po chwili wkraczamy na kolejny ciąg metalowych klamer. Poruszać się będziemy po ciekawym technicznie odcinku ferraty, która zamontowana jest po lewej stronie wąwozu. Przechodząc ten fragment trasy znów będziemy musieli mocno asekurować się rękoma i znacznie się wychylać.
Czeka nas tu także bardzo ciekawe, choć krótkie, pionowe podejście po skale.

Punkt numer 8 – Obrovsky vodopad (Olbrzymi Wodospad)

Przedostatni punkt na trasie, to niewątpliwie najciekawszy, a także najbardziej emocjonujący jej fragment.
Będziemy wspinać się pionowo w górę trasą, która poprowadzona jest wzdłuż kaskady Obrovskiego wodospadu. Liny do asekuracji znajdują się po lewej stronie, a my krok po kroku wchodzimy pod górę po metalowych klamrach. Jest to najbardziej eksponowany fragment via ferraty Kysel‚. Jednocześnie pokonanie go jest niesamowitą frajdą – przynajmniej dla nas 🙂

Po wejściu nad wodospad wchodzimy na skalną półkę i ponownie wspinamy się pionowo ustawionymi klamrami pod górę. Docieramy do metalowego mostu, który zawieszony jest nad wodospadem i przechodzimy na drugą stronę.
W tym miejscu kończy się znakowany na żółto szlak, który poprowadzony jest pomiędzy Nad Kysel’om, a mostkiem nad Obrovskym vodopadem.

Wkraczamy na fragment żółtej trasy, która dostosowana jest także do przejścia bez sprzętu odpowiedniego na ferraty.
Przy ścianie wąwozu poprowadzony jest metalowy łańcuch, a my stąpamy po żelaznych platformach, które są charakterystyczne dla szlaków w Słowackim Raju. Po pokonaniu metalowych elementów wkraczamy na leśną ścieżkę, która poprowadzi nas do skrzyżowania szlaków V Kysel’. Tu kontynuujemy wędrówkę zgodnie z oznaczeniem via ferraty i schodzimy ponownie w dół potoku.

Punkt numer 9 – Karolinyho vodopad

Docieramy do ostatniego punktu na trasie via ferraty. Klamry poprowadzone są po prawej stronie wąwozu. Wspinamy się powoli eksponowanym odcinkiem szlaku trawersując wodospad. Kolejno wkraczamy w wąski przesmyk gdzie znajduje się kocioł eworsyjny. Tu stajemy na metalowej platformie, a następnie lewą stroną wąwozu wspinamy się do góry.
Miejsce muszę przyznać jest bardzo klimatyczne. Stojąc w skalnym przesmyku pod nogam mamy rwący, błękitny potok.

Po przejściu ostatniego fragmentu via ferraty, który zdecydowanie należy do jednych z najpiękniejszych punktów trasy, kierujemy się za znakami i docieramy do skrzyżowania Kysel’ razcestie.

Kysel’ razcestie – Klastorisko – Čingov

Przygoda z via ferratą dobiega tu końca. Sprzęt możemy już ściągnąć i schować do plecaków. Teraz czeka nas wędrówka niebieskim szlakiem. Kierujemy się najpierw na Klastorisko. Podejście nie jest trudne ale pnie się cały czas pod górę.
Po 25 minutach wędrówki docieramy do schroniska na Klastorisku i kontynuujemy wędrówkę niebieskim szlakiem.
Początkowo trasa jest bardzo przyjemna i widokowa. Kolejno wkraczamy na zdecydowanie najbardziej nieprzyjemny fragment całej wycieczki. Niebieski szlak prowadzi nas w dół przez las, po mocno nachylonym terenie. Trasa momentami jest dość grząska i łatwo tu o upadek. Niektóre fragmenty są ubezpieczone łańcuchami. Po około godzinie wędrówki z Klastoriska docieramy zejścia nad Biely potok, ustcie. Tu zamocowany jest ciąg łańcuchów i metalowych platform, który z całą pewnością przydatny będzie przy schodzeniu w dół po kamienistym podłożu. Od rozejścia szlaków przy Białym potoku wędrujemy jeszcze 45 minut niebieskim szlakiem w kierunku Čingov.

Mapa

Jeśli podobał Ci się ten wpis i chciałbyś dać wyraz docenienia naszej pracy, prosimy abyś zostawił nam komentarz 🙂 Miło nam będzie jeśli udostępnisz wpis lub polubisz nasze profile w mediach społecznościowych 🙂

2 Comments

  1. Edyta says:

    Bardzo rzeczowy i przydatny opis przejścia ferraty. Wiadomo czego można się spodziewać podczas przejście

    1. Dzięki! 🙂 Mam nadzieję, że się przyda!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *